{"id":60456,"date":"2023-09-15T05:47:51","date_gmt":"2023-09-15T09:47:51","guid":{"rendered":"https:\/\/sustainablereview.com\/?p=60456"},"modified":"2024-08-10T12:16:25","modified_gmt":"2024-08-10T16:16:25","slug":"jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/","title":{"rendered":"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii?"},"content":{"rendered":"\n

Co jest odpowiedzialne za pow\u00f3d\u017a w Libii, kt\u00f3ra do tej pory poch\u0142on\u0119\u0142a ponad 5000 ofiar? Najprostsz\u0105 odpowiedzi\u0105 jest \u015br\u00f3dziemnomorski huragan „Daniel”. Aby zmniejszy\u0107 ryzyko podobnych katastrof w przysz\u0142o\u015bci, nie tylko w tym kraju, nale\u017cy szuka\u0107 g\u0142\u0119bszych odpowiedzi. Takich jak? Cia\u0142 jest tak du\u017co, \u017ce nie mieszcz\u0105 si\u0119 nawet na szpitalnych korytarzach. Uk\u0142ada si\u0119 je na ulicy, przed wej\u015bciem. Ocalali podnosz\u0105 pokrywy, pod kt\u00f3rymi zakopane s\u0105 cia\u0142a, szukaj\u0105c swoich bliskich.<\/p>\n\n\n\n

39-letni Mostafa Salem straci\u0142 30 swoich krewnych. „Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi spa\u0142a. Nikt nie by\u0142 przygotowany” – powiedzia\u0142 agencji Reuters<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Pow\u00f3d\u017a, kt\u00f3ra przetoczy\u0142a si\u0119 przez libijskie miasto Derna w niedziel\u0119 (10 wrze\u015bnia), zr\u00f3wna\u0142a z ziemi\u0105 jedn\u0105 czwart\u0105 100-tysi\u0119cznego miasta. Lokalne w\u0142adze podaj\u0105, \u017ce w jej wyniku zgin\u0119\u0142o ponad 5 000 os\u00f3b. Kolejne 10 000 uznaje si\u0119 za zaginione, co oznacza, \u017ce ostateczna liczba ofiar \u015bmiertelnych mo\u017ce by\u0107 znacznie wy\u017csza. Wiele cia\u0142 jest zmia\u017cd\u017conych pod gruzami zawalonych budynk\u00f3w; wiele innych zosta\u0142o zmytych do morza, by\u0107 mo\u017ce nigdy nie powr\u00f3c\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\nhttps:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2I8_RTJ1mWA<\/div><\/figure>\n\n\n\n

Jak dosz\u0142o do tragedii?<\/h2>\n\n\n\n

W ubieg\u0142ym tygodniu Bu\u0142garia, Turcja, a zw\u0142aszcza Grecja r\u00f3wnie\u017c zmaga\u0142y si\u0119 z powodziami. Jest to wynik pot\u0119\u017cnej burzy, kt\u00f3ra nast\u0119pnie przemieszcza\u0142a si\u0119 z p\u00f3\u0142nocy na po\u0142udnie. Na Morzu \u015ar\u00f3dziemnym nabra\u0142 on znacznej si\u0142y, przekszta\u0142caj\u0105c si\u0119 w huragan, kt\u00f3ry uderzy\u0142 we wschodnie wybrze\u017ce Libii. Znajduje si\u0119 on w podobnej odleg\u0142o\u015bci od greckiej wyspy Kreta, jak Waszyngton od Nowego Jorku.<\/p>\n\n\n\n

Huragan, nazwany przez meteorolog\u00f3w „Daniel”, przyni\u00f3s\u0142 najwi\u0119ksze opady deszczu od dziesi\u0119cioleci. Wed\u0142ug BBC<\/a>, w niekt\u00f3rych miejscach spad\u0142o ponad 400 mm deszczu na metr kwadratowy w ci\u0105gu jednego dnia. To tyle, ile zwykle spada w ci\u0105gu trzech czwartych roku.<\/p>\n\n\n\n

Huragan, kt\u00f3ry uderzy\u0142 w Libi\u0119, znany jest w j\u0119zyku angielskim jako„medicane<\/a>„. Nazwa pochodzi od po\u0142\u0105czenia s\u0142\u00f3w „\u015br\u00f3dziemnomorski” i „huragan”. Medikany wykazuj\u0105 cechy zar\u00f3wno burz na \u015brednich szeroko\u015bciach geograficznych, jak i typowych huragan\u00f3w, w tym spiralny kszta\u0142t z bezchmurnym okiem po\u015brodku, widocznym na zdj\u0119ciach satelitarnych. Nie s\u0105 one tak rozleg\u0142e jak huragany i wyst\u0119puj\u0105 znacznie rzadziej (kilka razy w roku). Jednak, jak widzimy, mog\u0105 przynie\u015b\u0107 r\u00f3wnie tragiczne konsekwencje.<\/p>\n\n\n\n

Ostatni medicane zdewastowa\u0142 wiele miast w Libii, w tym Bengazi, drugie co do wielko\u015bci miasto. Jednak najbardziej ucierpia\u0142a Derna. Tamy, kt\u00f3re mia\u0142y zatrzyma\u0107 wod\u0119 ze stromego p\u0142askowy\u017cu wzd\u0142u\u017c wybrze\u017ca, nie wytrzyma\u0142y ci\u015bnienia i p\u0119k\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

\nhttps:\/\/www.youtube.com\/watch?v=qySBQjSXbfw<\/div><\/figure>\n\n\n\n

Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec tego rodzaju katastrofie?<\/h3>\n\n\n\n

Nie ma \u017cadnych gwarancji. Mo\u017cna by\u0142o jednak zrobi\u0107 wiele, aby znacznie zmniejszy\u0107 ryzyko, nie tylko po stronie Libii, ale tak\u017ce w skali globalnej.<\/p>\n\n\n\n

Przyczyny globalne…<\/h3>\n\n\n\n

Kiedy temperatura morza wzrasta powy\u017cej pewnego poziomu, para wodna skrapla si\u0119 i tworzy wir chmurowy, kt\u00f3ry przenosi ogromne ilo\u015bci wody. Ostatnie lato w basenie Morza \u015ar\u00f3dziemnego by\u0142o znacznie cieplejsze ni\u017c zwykle. Naukowcy zgadzaj\u0105 si\u0119, \u017ce tegoroczne najgor\u0119tsze lato w historii i rekordy temperatury ocean\u00f3w s\u0105 spowodowane zmianami klimatycznymi spowodowanymi dzia\u0142alno\u015bci\u0105 cz\u0142owieka. G\u0142\u00f3wnym czynnikiem przyczyniaj\u0105cym si\u0119 do globalnego ocieplenia jest spalanie paliw kopalnych. Ale kryzys klimatyczny jest r\u00f3wnie\u017c nap\u0119dzany przez intensywne rolnictwo (zw\u0142aszcza hodowl\u0119 zwierz\u0105t) i zwi\u0105zane z nim wylesianie.<\/p>\n\n\n\n

„Chocia\u017c nie zosta\u0142o jeszcze formalnie ustalone, jak\u0105 rol\u0119 odegra\u0142y zmiany klimatu w powstaniu huraganu 'Daniel’, mo\u017cna \u015bmia\u0142o powiedzie\u0107, \u017ce temperatury powierzchni Morza \u015ar\u00f3dziemnego by\u0142y znacznie powy\u017cej \u015bredniej przez ca\u0142e lato. Z pewno\u015bci\u0105 mia\u0142o to miejsce w regionie Grecji, a teraz w Libii, gdzie „Daniel” m\u00f3g\u0142 powsta\u0107 i sia\u0107 spustoszenie. Cieplejsza woda nie tylko zwi\u0119ksza intensywno\u015b\u0107 opad\u00f3w, ale tak\u017ce sprawia, \u017ce burze s\u0105 bardziej gwa\u0142towne”, komentuje dr Karsten Haustein, klimatolog z Uniwersytetu w Lipsku, w „The Guardian”<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

„Istniej\u0105 sp\u00f3jne dowody na to, \u017ce cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 medikan zmniejsza si\u0119 wraz z globalnym ociepleniem, ale najsilniejsze medikany staj\u0105 si\u0119 jeszcze bardziej niebezpieczne” – dodaje Suzanne Gray, profesor meteorologii na Uniwersytecie w Reading w Wielkiej<\/a> Brytanii, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na najnowszy raport Mi\u0119dzyrz\u0105dowego Zespo\u0142u ds.<\/p>\n\n\n\n

Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, w ch\u0142odniejszym \u015bwiecie huragan „Daniel” prawdopodobnie nie rozwin\u0105\u0142by si\u0119 tak szybko i gwa\u0142townie. I nie uderzy\u0142by w Libi\u0119 z tak\u0105 si\u0142\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Przyczyny systemowe…<\/h4>\n\n\n\n

Jak donosi Reuters, w artykule naukowym opublikowanym w zesz\u0142ym roku libijski hydrolog Abdelwanees A.R. Ashoor stwierdzi\u0142, \u017ce powtarzaj\u0105ce si\u0119 zalewanie sezonowego koryta rzeki stanowi zagro\u017cenie dla Derny. Wymieni\u0142 pi\u0119\u0107 powodzi od 1942 r. i wezwa\u0142 do podj\u0119cia natychmiastowych krok\u00f3w w celu zapewnienia regularnej konserwacji tamy.<\/p>\n\n\n\n

„Je\u015bli dojdzie do ogromnej powodzi, jej skutki b\u0119d\u0105 katastrofalne dla mieszka\u0144c\u00f3w wadi [wyschni\u0119tego koryta rzeki] i miasta” – ostrzeg\u0142 badacz.<\/p>\n\n\n\n

Na ten sam problem zwraca uwag\u0119 agencja AP, kt\u00f3ra wyja\u015bnia, \u017ce lokalne w\u0142adze przez lata zaniedbywa\u0142y Dern\u0119. „Nawet kwestia konserwacji by\u0142a zaniedbywana. Wszystko by\u0142o ci\u0105gle odk\u0142adane na p\u00f3\u017aniej” – t\u0142umaczy agencji Associated Press jeden z ekspert\u00f3w ds. Libii, Jalel Harchaoui.<\/p>\n\n\n\n

Sk\u0105d bierze si\u0119 zaniedbanie tak du\u017cego ryzyka? W\u015br\u00f3d odpowiedzi na to pytanie z pewno\u015bci\u0105 mo\u017cna wymieni\u0107 ograniczone mo\u017cliwo\u015bci finansowe Libii i ni\u017cszy post\u0119p technologiczny kraju.<\/p>\n\n\n\n

„Aby systemy prognozowania powodzi by\u0142y skuteczne, potrzebne s\u0105 dobre dane dotycz\u0105ce prognoz opad\u00f3w i poziom\u00f3w rzek, a tak\u017ce dobrze utrzymana sie\u0107 naziemnych przyrz\u0105d\u00f3w pomiarowych i jasny plan ratowania ludzi. Tragiczna liczba ofiar \u015bmiertelnych w Libii pokazuje, co mo\u017ce si\u0119 sta\u0107, je\u015bli kt\u00f3rykolwiek z element\u00f3w tego \u0142a\u0144cucha nie jest po\u0142\u0105czony lub nie dzia\u0142a prawid\u0142owo” – wyja\u015bnia Hannah Cloke, profesor hydrologii na Uniwersytecie w Reading.<\/p>\n\n\n\n

\n

„Wa\u017cne jest, aby zda\u0107 sobie spraw\u0119, \u017ce sama burza nie jest jedyn\u0105 przyczyn\u0105 ofiar \u015bmiertelnych. Jest to r\u00f3wnie\u017c cz\u0119\u015bciowo spowodowane ograniczon\u0105 zdolno\u015bci\u0105 Libii do prognozowania skutk\u00f3w pogodowych, ograniczonymi systemami ostrzegania i ewakuacji oraz obowi\u0105zuj\u0105cymi standardami planowania i projektowania infrastruktury i miast”. <\/p>\nDr Kevin Collins z Open University w „The Guardian.<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Przyczyny polityczne<\/h5>\n\n\n\n

Ostatnim elementem uk\u0142adanki jest sytuacja polityczna w Libii. A raczej chaos i konflikty, kt\u00f3re n\u0119ka\u0142y ten kraj przez ponad dekad\u0119 od obalenia dyktatury Muammara Kaddafiego.<\/p>\n\n\n\n

Od tego czasu Libia zosta\u0142a podzielona na dwie cz\u0119\u015bci. Zachodnia cz\u0119\u015b\u0107, ze stolic\u0105 w Trypolisie, jest wspierana przez kraje zachodnie i ONZ. Na wschodzie, gdzie znajduje si\u0119 Derna, rz\u0105dzi Libijska Armia Narodowa. W samej Dernie jeszcze kilka lat temu rz\u0105dzi\u0142y islamskie grupy bojownik\u00f3w. Zosta\u0142y one usuni\u0119te w 2019 r. przez dow\u00f3dc\u0119 wojskowego Khalif\u0119 Hiftera.<\/p>\n\n\n\n

Lata konfliktu spowodowa\u0142y upadek us\u0142ug publicznych i infrastruktury w ca\u0142ym kraju. „Podzia\u0142y wp\u0142yn\u0119\u0142y na instytucje publiczne, czyni\u0105c pa\u0144stwo s\u0142abym i rozdrobnionym”, pisze „Financial Times<\/a>„.<\/p>\n\n\n\n

Dlatego dzi\u015b ten bogaty w rop\u0119 kraj \u017cyje w cieniu swojego dawnego dobrobytu. „Podobnie jak wiele biedniejszych kraj\u00f3w, Libia po prostu nie by\u0142a przygotowana na ekstremalne warunki pogodowe, kt\u00f3re przyni\u00f3s\u0142 Daniel”, podsumowuje „The Guardian”.<\/p>\n\n\n\n

Mimo to pocz\u0105tkowa reakcja na katastrof\u0119 doprowadzi\u0142a do prze\u0142amania podzia\u0142\u00f3w. Rz\u0105d zachodniej Libii wys\u0142a\u0142 do Bengazi samolot z 14 tonami \u015brodk\u00f3w medycznych i pracownikami s\u0142u\u017cby zdrowia. Og\u0142osi\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce przeznaczy r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 412 milion\u00f3w dolar\u00f3w na odbudow\u0119 Derny i innych miast na wschodzie kraju.<\/p>\n\n\n\n

Pomoc Libii zaoferowa\u0142y r\u00f3wnie\u017c inne kraje. Od Niemiec, Francji i W\u0142och po Egipt, Turcj\u0119 i Zjednoczone Emiraty Arabskie.<\/p>\n\n\n\n

Eksperci podkre\u015blaj\u0105, \u017ce w przysz\u0142o\u015bci skutki podobnych katastrof w basenie Morza \u015ar\u00f3dziemnego b\u0119d\u0105 odczuwalne nier\u00f3wnomiernie. Najwi\u0119ksze zniszczenia i najwi\u0119cej ofiar \u015bmiertelnych wyst\u0105pi w krajach, kt\u00f3re maj\u0105 najmniej pieni\u0119dzy na przygotowanie si\u0119 do nowych reali\u00f3w klimatycznych. I kt\u00f3re w najmniejszym stopniu przyczyni\u0142y si\u0119 do kryzysu klimatycznego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie: https:\/\/www.nytimes.com\/video\/world\/africa\/100000009086434\/libya-derna-floods.html Informacje: https:\/\/oko.press\/powodz-w-libii-czy-mozna-bylo-jej-uniknac<\/pre>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Co jest odpowiedzialne za pow\u00f3d\u017a w Libii, kt\u00f3ra do tej pory poch\u0142on\u0119\u0142a ponad 5000 ofiar? Najprostsz\u0105 odpowiedzi\u0105 jest \u015br\u00f3dziemnomorski huragan „Daniel”. Aby zmniejszy\u0107 ryzyko podobnych katastrof w przysz\u0142o\u015bci, nie tylko w tym kraju, nale\u017cy szuka\u0107 g\u0142\u0119bszych odpowiedzi. Takich jak? Cia\u0142 jest tak du\u017co, \u017ce nie mieszcz\u0105 si\u0119 nawet na szpitalnych korytarzach. Uk\u0142ada si\u0119 je na […]<\/p>\n","protected":false},"author":1502,"featured_media":29442,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[3181,3172],"tags":[],"acf":[],"yoast_head":"\nJedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii? — Sustainable Review<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii? — Sustainable Review\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Co jest odpowiedzialne za pow\u00f3d\u017a w Libii, kt\u00f3ra do tej pory poch\u0142on\u0119\u0142a ponad 5000 ofiar? Najprostsz\u0105 odpowiedzi\u0105 jest \u015br\u00f3dziemnomorski huragan „Daniel”. Aby zmniejszy\u0107 ryzyko podobnych katastrof w przysz\u0142o\u015bci, nie tylko w tym kraju, nale\u017cy szuka\u0107 g\u0142\u0119bszych odpowiedzi. Takich jak? Cia\u0142 jest tak du\u017co, \u017ce nie mieszcz\u0105 si\u0119 nawet na szpitalnych korytarzach. Uk\u0142ada si\u0119 je na […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Sustainable Review\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-09-15T09:47:51+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-08-10T16:16:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1280\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"853\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Raf Chomsky\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@sustainreview\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@sustainreview\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Raf Chomsky\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/\"},\"author\":{\"name\":\"Raf Chomsky\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/person\/85320f9ca6ed105ac24fd5721a2ce339\"},\"headline\":\"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii?\",\"datePublished\":\"2023-09-15T09:47:51+00:00\",\"dateModified\":\"2024-08-10T16:16:25+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/\"},\"wordCount\":1373,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg\",\"articleSection\":[\"Aktualno\u015bci\",\"Zmiana klimatu\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/\",\"url\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/\",\"name\":\"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii? — Sustainable Review\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg\",\"datePublished\":\"2023-09-15T09:47:51+00:00\",\"dateModified\":\"2024-08-10T16:16:25+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg\",\"width\":1280,\"height\":853,\"caption\":\"The image by https:\/\/www.nytimes.com\/video\/world\/africa\/100000009086434\/libya-derna-floods.html\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/strona-glowna\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/\",\"name\":\"Sustainable Review\",\"description\":\"Let us do the 'Green-splaining'\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#organization\",\"name\":\"Sustainable Review\",\"url\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/static1.squarespace.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/static1.squarespace.png\",\"width\":800,\"height\":800,\"caption\":\"Sustainable Review\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/x.com\/sustainreview\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/person\/85320f9ca6ed105ac24fd5721a2ce339\",\"name\":\"Raf Chomsky\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/litespeed\/avatar\/ad8c67d6aa8afe7c0a7adebd55367f9e.jpg?ver=1776825976\",\"contentUrl\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/litespeed\/avatar\/ad8c67d6aa8afe7c0a7adebd55367f9e.jpg?ver=1776825976\",\"caption\":\"Raf Chomsky\"},\"description\":\"Dedicated author deeply engaged in sustainability issues. My writing focuses on practical, impactful solutions and communicates the urgency of environmental responsibility. With a commitment to raising awareness, I aim to inform and inspire readers to embrace sustainable practices in their daily lives.\",\"sameAs\":[\"https:\/\/sustainablereview.com\/\"],\"url\":\"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/author\/nonagency\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii? — Sustainable Review","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii? — Sustainable Review","og_description":"Co jest odpowiedzialne za pow\u00f3d\u017a w Libii, kt\u00f3ra do tej pory poch\u0142on\u0119\u0142a ponad 5000 ofiar? Najprostsz\u0105 odpowiedzi\u0105 jest \u015br\u00f3dziemnomorski huragan „Daniel”. Aby zmniejszy\u0107 ryzyko podobnych katastrof w przysz\u0142o\u015bci, nie tylko w tym kraju, nale\u017cy szuka\u0107 g\u0142\u0119bszych odpowiedzi. Takich jak? Cia\u0142 jest tak du\u017co, \u017ce nie mieszcz\u0105 si\u0119 nawet na szpitalnych korytarzach. Uk\u0142ada si\u0119 je na […]","og_url":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/","og_site_name":"Sustainable Review","article_published_time":"2023-09-15T09:47:51+00:00","article_modified_time":"2024-08-10T16:16:25+00:00","og_image":[{"width":1280,"height":853,"url":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Raf Chomsky","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@sustainreview","twitter_site":"@sustainreview","twitter_misc":{"Napisane przez":"Raf Chomsky","Szacowany czas czytania":"7 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/"},"author":{"name":"Raf Chomsky","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/person\/85320f9ca6ed105ac24fd5721a2ce339"},"headline":"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii?","datePublished":"2023-09-15T09:47:51+00:00","dateModified":"2024-08-10T16:16:25+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/"},"wordCount":1373,"publisher":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg","articleSection":["Aktualno\u015bci","Zmiana klimatu"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/","url":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/","name":"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii? — Sustainable Review","isPartOf":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg","datePublished":"2023-09-15T09:47:51+00:00","dateModified":"2024-08-10T16:16:25+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#primaryimage","url":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg","contentUrl":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/Libia-Climate-Chnage-Hurricane-2023-Darna.jpg","width":1280,"height":853,"caption":"The image by https:\/\/www.nytimes.com\/video\/world\/africa\/100000009086434\/libya-derna-floods.html"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/jedna-czwarta-miasta-zrownana-z-ziemia-tysiace-zabitych-czy-mozna-bylo-zapobiec-katastrofie-w-libii\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/strona-glowna\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Jedna czwarta miasta zniszczona, tysi\u0105ce zabitych. Czy mo\u017cna by\u0142o zapobiec katastrofie w Libii?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#website","url":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/","name":"Sustainable Review","description":"Let us do the 'Green-splaining'","publisher":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#organization","name":"Sustainable Review","url":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/static1.squarespace.png","contentUrl":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/static1.squarespace.png","width":800,"height":800,"caption":"Sustainable Review"},"image":{"@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/x.com\/sustainreview"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/person\/85320f9ca6ed105ac24fd5721a2ce339","name":"Raf Chomsky","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/litespeed\/avatar\/ad8c67d6aa8afe7c0a7adebd55367f9e.jpg?ver=1776825976","contentUrl":"https:\/\/sustainablereview.com\/wp-content\/litespeed\/avatar\/ad8c67d6aa8afe7c0a7adebd55367f9e.jpg?ver=1776825976","caption":"Raf Chomsky"},"description":"Dedicated author deeply engaged in sustainability issues. My writing focuses on practical, impactful solutions and communicates the urgency of environmental responsibility. With a commitment to raising awareness, I aim to inform and inspire readers to embrace sustainable practices in their daily lives.","sameAs":["https:\/\/sustainablereview.com\/"],"url":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/author\/nonagency\/"}]}},"wpml_translations":{"en":"29437","pl":"60456","pt-br":"39151"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/60456"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1502"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=60456"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/60456\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":60968,"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/60456\/revisions\/60968"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/29442"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=60456"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=60456"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sustainablereview.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=60456"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}